Дүниежүзілік тарихты зерттеуге арналған РҒЗО

«Әлемдік тарихты зерттеу» республикалық ғылыми-зерттеу орталығы

 

Ұлттық тарихты зерделеу жөніндегі ведомствоаралық жұмыс тобының кеңейтілген отырысының хаттамасын орындау мақсатында Қазақстан Республикасының Мемлекеттік хатшысы М.М. Тәжиннің баяндамасынан кейін әл-Фараби атындағы Қазақ Ұлттық университетінің Ғылыми Кеңесінің шешіміне негізделген «Дүниежүзі тарихын зерттеу бойынша» ғылыми-зерттеу орталығы құрылды (2013 жылғы 24 маусымдағы № 12 хаттама)

Орталық директоры - әлемге танымал ғалым, тарих ғылымдарының докторы, Германияның Геттинген университетінің құрметті профессоры, ҚР Ұлттық ғылым академиясының құрметті академигі Жұмағұлов Қалқаман Тұрсынұлы.

Орталықтың негізгі қызметкерлері - ғылым докторлары, кандидаттар мен PhD докторлар, Италия, Германияның ғалымдары, докторанттар, магистранттар жетекші ғалымдар.

Орталықтың мақсаты: заманауи әдістемелік парадигмалар мен құралдар негізінде әлемдік тарихты дамытуды зерттеу; Әлемдік-тарихи үдерістегі Қазақстанның, түркі әлемінің және Орталық Азияның рөлі мен орнын көрсету.

        Орталықтың міндеттері: әлемдік тарихтағы бұрын зерттелмеген аспектілерден туындайтын проблемаларды кешенді және жүйелі түрде зерттеу; ғылыми айналымдағы нәтижелерді енгізу; геосаяси және мәдени факторларды, жаңғырту үдерістерінің әсерін ескере отырып, тарихи дамудың аймақтық ерекшеліктерін анықтау; ежелгі дәуірден бастап Орта Азия аймағының тарихи процестерін зерделеу үшін еуразиялық идеологияның рөлі мен маңызын зерттеу; жаңа дереккөздерді (латын, ежелгі грек, ерте неміс және скандинавия) тарту негізінде әлемдік тарихтағы ғұндар мен түркі тайпаларының қалыптасуы мен рөлін, сондай-ақ заманауи пәнаралық зерттеулердің нәтижелерін қарастыру.

2014-2016 жж. Орталық «Халық тарих толқынында» бағдарламасы аясында ғылыми зерттеулер жүргізді. Бағдарламада жиналған бірегей материалдар, кітаптар мен ғылыми мақалалар және т.б. қазақстандық қоғамның идеологиялық және патриоттық тәрбиесінде маңызды рөл атқарады. Олар Қазақстан тарихы, түркі әлемі, Орталық Азия, сондай-ақ әлемдік тарих кезеңдері туралы жалпылама жұмыстарды жазу кезінде әдебиет қорларын толықтырады. Жаңа көздер мен әдебиеттер ғылыми және білім беру іс-шараларын жүзеге асыруда, әсіресе, Қазақстан Республикасында бакалавриат, магистратура және докторантураның негізінде жаңа ұрпақтың тарихшыларын дайындауда маңызды рөл атқарады.

         Осы уақытта, 2018 жылдан бастап Орталық «Ұлы дала тарихы мен мәдениеті» бағдарламасы аясында өз зерттеулерін жүргізеді. Жұмыс 2020 жылға дейін жалғасады.

         «Ұлы дала тарихы мен мәдениеті» бағдарламасы аясында қойылған міндеттерге сәйкес ғылыми-педагогикалық жұмыс келесі бағыттарда жүргізіледі: Қазақ халқының тарихын зерделеу үшін Дүниежүзілік тарихты зерделеу орталығы:

І. Ватиканның жаңа сирек латын қолжазбалары аясында (Еуразияның түркі әлемі) (Biblioteca Apostolica Vaticana);

ІІ. «Алтын Орда: ішкі және сыртқы әлем. Түсіндірудің қазіргі заманғы теориясы»;

III. Әлемдік қоғамдастық пен Қазақстан заманауи интеграция және жаңғырту жағдайында.

Күтілетін нәтижелер: жақын және алыс шетелдердің кітапханалары мен мұрағаттарында табылған теориялық және эмпирикалық материалдарды талдау және жүйелеу; мұрағаттық, статистикалық, ғылыми монографиялар, материалдарды ғылыми өңдеу және жүйелеу, шетелдік дереккөздерді аудару; ғылыми конференция материалдарына, ҚР БҒМ-нің Бақылау Комитетінің ұсынылған ғылыми журналдарында, Thomson Reuters деректер базасында (ISI Web of Knowledge, Thomson Reuters) немесе Scopus-те индекстелген ғылыми журналдарда монографиялар жазу бойынша зерттеу нәтижелерін жариялау; оқу үрдісіне ғылыми нәтижелерді және тұжырымдарды енгізу: оқулықтар жазу, ғылыми зерттеулердің нәтижелері бойынша оқулықтарды оқып, элективті курстарды дамыту.

     Біз жариялаған барлық материалдар қазақстандық қоғамның идеологиялық және патриоттық тәрбиесінде маңызды болады. Олар Қазақстан тарихы мен түркі әлемі туралы, сондай-ақ әлемдік тарих туралы жиынтық жұмыстарды жазған кезде, әдеби қорды толықтырады. Жаңа көздер мен әдебиеттер ғылыми және білім беру іс-шараларын жүзеге асыруда, әсіресе, Қазақстан Республикасында бакалавриат, магистратура және докторантураның негізінде жаңа ұрпақтың тарихшыларын дайындауда маңызды рөл атқарады.